Studieschuld Excel - Gratis Sjabloon

1. Vul op het tabblad Invoer & Scenario's je startschuld, rentepercentage en gewenste maandaflossing in.
2. Kies je scenario en controleer of de beginwaarden passen bij je studieschuld bij DUO.
3. Bekijk het tabblad Aflossingsschema om per maand te zien hoe schuld, rente en aflossing zich ontwikkelen.
4. Open het Dashboard om de uitkomst van je scenario snel te vergelijken.
5. Pas het aflosbedrag aan als je wilt zien wat € 25, € 50 of € 100 extra per maand doet.
6. Gebruik het tabblad Toelichting als je wilt begrijpen hoe de berekening is opgebouwd.
7. Exporteer of bewaar de uitkomst als basis voor je eigen aflosplan.

Dit sjabloon is vooral handig als je na je studie wilt weten wat een extra aflossing echt doet. Een startschuld van € 18.500 met 2,6% rente en € 150 per maand aflossen geeft een heel ander beeld dan € 100 per maand; het verschil loopt in de praktijk op tot maanden of zelfs jaren.

Ik zie dit vaak bij starters met een eenmanszaak, jonge werknemers in loondienst en mensen die net een woning zoeken. Wie € 250 spaargeld per maand overhoudt, moet kiezen tussen buffer, aflossen en vaste lasten; dit Excel-bestand zet dat meteen naast elkaar.

Voor wie dit in de praktijk werkt

Een starter met € 2.100 netto salaris, € 850 huur en € 250 vaste kosten wil weten of € 75 extra aflossen haalbaar is. Een andere gebruiker is de ouder die samen met een kind wil uitrekenen of een maandbedrag van € 125 of € 200 slimmer is voordat de studieschuld in de weg gaat zitten.

Afbeelding 1 laat de invoer rustig zien

Op het tabblad Invoer & Scenario's staan de velden logisch onder elkaar: schuldgegevens, aflosgegevens en scenario-instellingen. De opmaak maakt meteen duidelijk wat je moet invullen en wat alleen informatief is.

Waarom dit beter werkt dan losse notities

Een Excel-sjabloon dwingt je om met dezelfde startschuld en hetzelfde rentepercentage te rekenen. Daardoor vergelijk je scenario’s eerlijk: bijvoorbeeld € 100 per maand tegenover € 175 per maand, zonder dat je tussendoor formules handmatig hoeft aan te passen.

Bij studieschuld draait het om een paar harde cijfers: de rente, je maandelijkse aflosruimte en de totale looptijd. In 2026 wil je vooral weten hoeveel je kwijt bent als je bijvoorbeeld € 50 extra per maand aflost; op een schuld van € 20.000 scheelt dat vaak duizenden euro's aan rente over de hele periode.

De praktische keuze is simpel: aflossen geeft zekerheid en verlaagt je totale rentelast, sparen geeft meer buffer. Heb je minder dan drie maanden vaste lasten op je rekening, dan is te hard aflossen meestal onhandig; heb je een ruime buffer, dan is extra aflossen vaak de zuinigste route.

Waarom een vast maandbedrag meestal het handigst is

Een vast bedrag van € 100 of € 150 per maand is makkelijker vol te houden dan losse extra stortingen. Bij € 150 per maand weet je precies wat je jaarlijkse aflossing is: € 1.800 exclusief rente, en dat maakt je planning veel strakker.

Reken liever met scenario's dan met gevoel

Als je twijfelt tussen € 75 en € 125 per maand, laat Excel beide routes zien. Het verschil van € 50 per maand is op jaarbasis € 600, en juist dat soort bedragen bepaalt of je lening in 8 jaar of 11 jaar weg is.

Afbeelding 2 toont het aflossingsschema

Het tweede tabblad laat per maand zien hoeveel rente je betaalt en hoeveel schuld er overblijft. Dat is nuttiger dan alleen een eindbedrag, omdat je direct ziet wanneer de rentelast afneemt en je maandbedrag echt effect krijgt.

De grootste fout is te rekenen zonder renteverandering mee te nemen. Als je uitgaat van 2,0% terwijl de rente 2,6% is, zit je op een schuld van € 18.500 al snel honderden euro's naast de uitkomst, zeker bij een looptijd van meerdere jaren.

Een andere fout is te optimistisch aflossen en je buffer leegtrekken. Wie € 3.000 spaargeld heeft en meteen € 2.500 extra stort, houdt te weinig over voor een kapotte wasmachine, autokosten of een gat in de maand; dat kost uiteindelijk meer stress dan de rentebesparing oplevert.

Verkeerde maandlasten geven een vals beeld

Als je maandbedrag € 90 is en je verwachtte € 120, lijkt het alsof de schuld sneller daalt dan in werkelijkheid. Op een schema van 60 maanden praat je dan over € 1.800 verschil in aflossing; dat zie je direct terug in de einddatum.

Een onvolledig schema maakt vergelijken lastig

Zonder aparte kolommen voor rente, aflossing en restschuld verlies je het overzicht. Dan zie je alleen een saldo, terwijl juist de verhouding tussen rente en aflossing bepaalt of je snel vooruitkomt of vooral rente betaalt.

Afbeelding 3 hoort bij het dashboard

Het dashboard laat de kerncijfers groot en duidelijk zien. Daardoor zie je in één oogopslag of een extra aflossing van € 50 of € 100 echt zin heeft, zonder dat je het hele schema hoeft na te lopen.

Gebruik dit bestand elke maand op hetzelfde moment, bijvoorbeeld direct na je salaris of op de dag van je vaste overboeking. Dan wordt het geen losse berekening, maar een gewoonte die je ook volhoudt als je na drie maanden andere prioriteiten hebt.

Mijn praktische voorkeur: koppel het aan je vaste geldmoment. Wie op de eerste van de maand € 100 extra wil aflossen, zet die overboeking meteen naast huur, energie en boodschappen; dan verdwijnt het bedrag niet ongemerkt in consumptie.

Drie routines die echt werken

• Controleer het schema één keer per maand na je salarisboeking.
• Kopieer je scenario alleen als je inkomen of rente verandert.
• Houd een buffer van minimaal één maand vaste lasten aan voordat je extra aflost.

Wanneer Excel niet meer genoeg is

Zodra je meerdere leningen, inkomens of gezamenlijke aflosafspraken gaat combineren, wordt een spreadsheet snel krap. Dan is gespecialiseerde financiële software of een gestructureerd schuldplan handiger, vooral als je meer dan 24 scenario’s wilt vergelijken.

Afbeelding 4 legt de toelichting uit

Het tabblad Toelichting is bedoeld om de rekenlogica en aannames vast te leggen. Dat voorkomt dat je over zes maanden niet meer weet waarom je voor een bepaald aflosbedrag of rentepercentage hebt gekozen.